Elektrische messenslijper: werkt het echt en wanneer kies je er een?

Werkt een elektrische messenslijper echt? Ja: een goed apparaat maakt een bot keukenmes in een paar minuten weer scherp, zonder dat je een slijphoek hoeft te leren aanhouden. Daar staat tegenover dat je minder controle hebt dan op een slijpsteen en dat elk apparaat meer staal wegneemt dan een aanzetstaaf. Een elektrische slijper is daarom vooral een goede keuze als je een paar dagelijks gebruikte messen snel en zonder gedoe scherp wilt houden. Heb je dunne, harde Japanse messen of wil je het maximale uit je snede halen, dan blijft een slijpsteen de betere keuze. SAMURA verkoopt zelf één elektrisch model; verderop lees je eerlijk wat het wel en niet doet.

Hoe werkt een elektrische messenslijper?

In een elektrische messenslijper draaien slijpelementen, meestal schijven of rollen met een diamantlaag of keramiek. Je trekt het mes door een sleuf. Die sleuf houdt het lemmet onder een vaste hoek tegen het slijpmiddel, zodat je zelf niets hoeft te ‘voelen’. Het slijpmiddel neemt een dun laagje staal weg en vormt zo een nieuwe, scherpe snede.

Veel apparaten hebben meerdere sleuven: een grovere om een bot mes opnieuw te slijpen en een fijnere om de snede af te werken en de braam te verwijderen. Die braam is een flinterdun randje staal dat bij elke vorm van slijpen ontstaat. Laat je hem zitten, dan voelt het mes even scherp aan, maar wordt het snel weer bot.

Werkt een elektrische messenslijper echt? Voor- en nadelen

Het eerlijke antwoord hangt af van je messen en van wat je verwacht.

Voordelen

• Snel. Een mes is in een paar halen per kant weer bruikbaar.
• Geen techniek nodig. De sleuf bewaakt de hoek. De grootste fout bij handmatig slijpen, een wiebelende hoek, kan hier nauwelijks ontstaan.
• Herhaalbaar. Elke slijpbeurt geeft hetzelfde facet, ook als verschillende mensen in huis het apparaat gebruiken.

Nadelen

• Minder controle. Je kunt de hoek niet aanpassen aan een mes met een andere slijphoek.
• Meer staalverlies. Een elektrisch apparaat werkt agressiever dan een fijne slijpsteen. Wie te vaak of te lang slijpt, verkort de levensduur van het mes.
• Beperkte afwerking. De fijnheid wordt bepaald door het apparaat. Een spiegelgladde snede zoals na een #8000-steen krijg je er niet mee.

Elektrische messenslijper vs. slijpsteen en aanzetstaaf

Deze hulpmiddelen lossen elk een ander probleem op. Zet ze naast elkaar voordat je kiest.

Het verschil tussen rechtzetten en slijpen lees je in aanzetstaaf of messenslijper. Twijfel je nog tussen andere soorten slijpers, zoals de rolslijper, kijk dan in rollende messenslijper of slijpsteen.

Welke messen kun je elektrisch slijpen?

Elektrische slijpers zijn het meest geschikt voor dubbelzijdig geslepen messen van roestvrij staal: koksmessen, santokumessen, universele messen en schilmessen die dagelijks worden gebruikt. Voor de meeste apparaten gelden een paar beperkingen:

• Gekartelde messen, zoals een broodmes, horen niet in een gewone sleuf, tenzij de fabrikant dat uitdrukkelijk toestaat.
• Enkelzijdig geslepen messen, zoals een yanagiba of deba, vragen een aparte behandeling van de schuine en de holle kant. Lang niet elk apparaat is daarvoor gemaakt.
• Keramische messen zijn harder dan staal en kunnen alleen met een diamantslijpmiddel worden geslepen.
• Zwaar beschadigde snedes met grote uitbraken herstel je beter eerst op een grove steen.
• Dunne, harde Japanse messen kunnen op een vaste hoek dikker worden achter de snede. Ze snijden dan nog wel, maar minder moeiteloos.

Kijk voor je eigen messen naar de slijphoek af fabriek. Bij de Mo-V- en Bamboo-messen van SAMURA is dat bijvoorbeeld 15–17°. Past de hoek van de slijper daar niet bij, dan slijp je bij elke beurt een nieuw facet aan.

Waar let je op bij een elektrische messenslijper?

Zoek je de beste elektrische messenslijper voor jouw keuken, let dan op deze punten:

1. Slijpmiddel: diamant slijpt snel en werkt ook op hard staal en keramiek; keramische schijven zijn fijner en geschikt voor afwerking.
2. Aparte sleuven per kant: zo wordt elke zijde van het lemmet onder dezelfde hoek geslepen.
3. Een fase voor de afwerking: om de braam te verwijderen en de snede glad te maken.
4. Stabiliteit: antislipvoetjes en een plek om je hand te laten rusten. Een apparaat dat over het aanrecht schuift, is onveilig.
5. Vervangbare slijpdelen: slijpmiddel slijt. Kun je alleen dat deel vervangen, dan gaat het apparaat langer mee.
6. Eerlijke informatie: een fabrikant die vermeldt voor welke messen het apparaat geschikt is en voor welke niet, kun je vertrouwen.

De elektrische diamant-messenslijper van SAMURA

SAMURA heeft één elektrisch model: de Samura elektrische diamant-messenslijper. Volgens de productinformatie zijn dit de belangrijkste kenmerken:

• slijpelementen van roestvrij staal met een diamantlaag;
• een aparte sleuf voor elke zijde van het lemmet, zodat de door de fabrikant opgegeven slijphoek wordt aangehouden;
• geschikt voor messen met een dubbelzijdige én een enkelzijdige snede, voor stalen en zelfs voor keramische messen;
• ook bedoeld om de snede na het slijpen af te werken;
• een vervangbare slijpunit (SEC-2): is die versleten, dan vervang je alleen de unit en niet het hele apparaat;
• een behuizing van ABS en polycarbonaat met een steun voor je hand en antislipvoetjes, 212 × 98 × 60 mm en 500 gram.

Het apparaat staat samen met handmatige slijpers in de collectie messenslijpers. Een aantal slijpfasen of een hoek in graden wordt in de productinformatie niet genoemd; daar doen we dus ook geen uitspraken over.

Zo gebruik je een elektrische messenslijper goed

1. Plaats de slijper op een stabiele tafel of werkbank en laat je hand op de steun rusten.
2. Zet de hiel van het lemmet in de sleuf en trek het mes in één rustige, gelijkmatige beweging naar je toe tot aan de punt. Druk niet: laat het slijpmiddel het werk doen.
3. Wissel na elke haal, of na een vast aantal halen, van kant, zodat beide zijden even vaak worden geslepen.
4. Werk de snede af in de fijnere sleuf, als je apparaat die heeft.
5. Veeg het mes schoon, want er blijven fijne metaaldeeltjes achter. Was en droog het daarna.
6. Test de scherpte op een vel papier of een tomaat, nooit met je vingers.

Is een mes maar een beetje bot, begin dan met zo weinig mogelijk halen. Elke overbodige haal kost staal. Vaak is een aanzetstaaf al genoeg; de keramische aanzetstaaf van SAMURA vind je bij de aanzetstaven.

Wanneer kies je beter voor een slijpsteen?

Een slijpsteen is de betere keuze als je de hoek, de fijnheid en het staalverlies zelf wilt bepalen. Dat geldt vooral voor Japanse messen met een fijne snede en voor messen die je lang mee wilt laten gaan. Je kiest zelf hoe grof of fijn je werkt: van #240 voor herstelwerk tot #8000 om te polijsten. Een combinatiesteen #1000/#3000 is voor de meeste thuiskoks een logische start. Bang voor een scheve hoek? De slijphoekhouder met keramische geleiders zet je op de rug van het lemmet, zodat het mes bij elke haal onder dezelfde hoek op de steen ligt.

Hoe je stap voor stap op een steen slijpt, lees je in zo slijp je thuis messen met een slijpsteen. Wil je alle soorten slijpers vergelijken, kijk dan in welke messenslijper is goed voor thuis of in de collectie slijpgereedschap.

Veelgestelde vragen over de elektrische messenslijper

Is een elektrische messenslijper slecht voor je messen?

Niet als je hem goed gebruikt. Het risico zit in te veel halen, te veel druk en een hoek die niet bij je mes past. Slijp alleen als een aanzetstaaf niet meer helpt en stop zodra het mes weer schoon snijdt.

Kun je Japanse messen slijpen met een elektrische messenslijper?

Dubbelzijdig geslepen Japanse messen wel, als de hoek van het apparaat bij het mes past. Voor enkelzijdig geslepen messen heb je een apparaat nodig dat daar uitdrukkelijk voor bedoeld is, of een slijpsteen.

Hoe vaak moet je een mes elektrisch slijpen?

Bij normaal thuisgebruik een paar keer per jaar. Zet de snede tussendoor recht met een aanzetstaaf; dat neemt nauwelijks staal weg.

Kan een elektrische messenslijper keramische messen slijpen?

Alleen als het slijpmiddel van diamant is. De elektrische messenslijper van SAMURA is volgens de productinformatie geschikt voor keramische messen.

Elektrische messenslijper of slijpsteen: wat is beter?

Voor gemak en snelheid de elektrische slijper, voor controle en de fijnste snede de slijpsteen. Veel thuiskoks combineren ze: een elektrische slijper voor de dagelijkse messen en een steen voor hun beste mes.